گناه نکردن بهترین عمل ماه مبارک رمضان

باید توجه داشته باشیم که گناه نکنیم، گناه نکنیم که بهترین است. باید بدانیم که ورود به معصیت، شکستن غُرق گاه های خداوند متعال است. احکام خداوند متعال، ناموس خدایند، اگر به ناموس کسی تجاوز کردید توقع رحم از او نداشته باشید.

گناه نکنیم

مدتی پیش در جلسه ای خدمت حضرت آیت الله خوش وقت (حفظه الله) بودم. می دانید که ایشان یکی از علمای خوب و بزرگوار خودساخته و به روز تهران می باشند. به ایشان عرض کردم که آقایی نزد بنده آمده بود و می گفت: راهی را نشانم بده که بتوانم خوب زندگی کنم، و بنده به ایشان گفتم که به نزد جناب آقای خوش وقت برو! و از ایشان راهنمایی بخواه. آن بنده خدا گفت نمی روم. پرسیدم چرا؟ گفت: چون ایشان می فرماید گناه نکن! بعد از نقل این قضیه خدمت آیت الله خوش وقت (حفظه الله) از ایشان خواستم که چیزی به ما بگویید. ایشان فرمودند: گناه نکنید! یکی از دوستان پرسید آقا چطور گناه نکنیم؟ فرمودند گناه نکنید!

در مثل چنین ماهی امیرالمؤمنین (علیه السلام) از پیامبر (صلوات الله علیه و آله) پرسیدند: بهترین عمل چیست؟ حضرت فرمودند: “الوَرَعُ عَن مَحارِمِ الله“؛۱ خود نگهداری از گناه. واقعاً ما باید به عنوان بچّه مسلمان گناه کنیم؟ متأسفانه بعضی از گناه ها برای ما مردم عادی شده است.

در اداره جات خورده کاری کردن، رشوه گرفتن، از زیر کار در رفتن و … عادی نشود که یک موقع نگاه کنیم ببینیم همه جهنّمی شده ایم. در محلّه ها بعضی از شرور کارهایی می کنند که گناه عادی می شود. بعضی از خانه ها را که نگاه می کنیم می بینیم همه فاسد هستند؛ بزرگترها و بچه ها همه فاسد شدند و بعدش هم همه توقّع داریم که پیامبر اکرم (صلوات الله علیه و آله) شفاعتمان کنند. توقّع دارند که فردا روزی امیرالمؤمنین (علیه السلام) ایشان را از شیعیان خود بشمارند. باید خودمان را بیابیم و همه اعضاء و جوارح را کنترل کرده و آن را در راستای رضای حقّ تعالی جهت دهیم.

ورع چیست؟

الوَرَعُ عَن مَحارِمِ الله؛ کدام است؟ یک مرحله ورع این است که انسان گناهان بزرگ و کبیره را انجام ندهد؛ و ترمز داشته باشد. مرحله دیگر ورع این است که انسان گناه های کوچک و صغیره را نیز انجام ندهد. مرحله والاتر آن است که همه اراده اش خواست او باشد و بس!

انسان وقتی که با خدا باشد آن قدر لذّت می برد. بیشترین مصیبت و بدبختی ما وقتی است که با خدا نیستیم. این است که نه در این دنیا و نه در آن عالم دیگر، از لذّت های واقعی خود را محروم و بی بهره می سازیم.

ریشه ترس و اضطراب:

چرا جامعه ما این قدر مملوّ از ترس، پریشانی، اضطراب، یأس و… شده است؟ پاسخ روشن است. از جناب ابوذر (رحمه الله) پرسیدند: چرا آدم این قدر از مرگ می ترسد؟ فرمود: به خاطر این که از یک جای آباد می خواهد به یک جای خراب برود، و طبیعی است که بترسد.۲ کسی که دنیای خود ر آباد کرده و آخرت را خراب نموده، باید از رفتن به جای خرابه ترس و وحشت داشته باشد و این را خودمان درست می کنیم. واقعاً خودمان درست کردیم، خب این طور نکنیم.

بنای آرامش روحی:

خیرخواه هم باشیم. همه برای ما عین برادر و خواهر باشند. با مادر، پدر، دختر، پسر، خواهر، برادر، همسایه و مردم مهربان بوده و خیرخواه هم باشیم. اگر خدا در رفتار ما باشد آرامش نیز خواهد بود و آن وقت خانواده ها هم آرامش خواهند داشت. ندیده ای بعضی ها عین دوتا شِمر به هم نگاه می کنند، پس مسلمانی کو؟!

منزل، اداره و محل کار خود را از هر گونه آثار گناه پاک کنیم. اجازه ندهید گناه بیاید. دنبال دنیا ندوید و بخواهید که دوستتان نیز دنیا طلب نباشد. آن وقت نشست و برخاست ها بدون اضطراب می شود، همراه با محبّت و آرامش می شود. چون هر لحظه به یاد خدا هستیم، که فرمود: «أَلاَ بِذِکْرِ اللّهِ تَطْمَئِنُّ الْقُلُوبُ؛ با یاد خدا دل ها آرام می شود.»۳ این که می بینید دل ها آرام نیست به خاطر این است که یاد خدا در دل ها نیست.

با هم زندگی با محبّت داشته باشید و از برچسب زدن های نابجا و از انتساب های دروغین پرهیز کنیم و به این فکر کنید که دو تا بچّه مسلمان می خواهند کاری را برای خدمت به مردم انجام دهند. به واقع اگر هنر دارید کاری بکنید بدون این که در قید و بند حرف های بی اساس باشید، خدمت به مردم را ارائه دهید. خودمان را این قدر به این و آن نبندیم، به این جناح و آن جناح، به این حزب و آن حزب بند نکنیم و اجازه هم ندهیم که این و آن خودشان را به ما بسته و راه سوء استفاده را باز کنند.

آثار پیوند با خدا:

باید تلاش کرد که خود را به خداوند متعال وابسته ی وابسته کرد که “کُلُّ شَیءٍ هالِکٌ إلّا وَجهَه“؛ هر چیز نابود شدنی است مگر کاری که در راستای خواست خداوند متعال قرار گیرد.۴

امام عزیز (ره) می فرمود: «ما عقد اخوّت با هیچ کس نبستیم» این حرف یعنی این که فقط خدا و این که فقط برای دین خدا فکر می کند. حالا اگر ما هم برای خدا کار کنیم و به یاد خدا باشیم، و واقعاً قصدمان خدمت به مردم باشد، فکر می کنید خداوند متعال به فکر ما نیست؟

خدای متعال خیلی باغیرت است، نمی شود که من او را بخواهم و او مرا نخواهد، نمی شود من او را دوست داشته باشم و او مرا دوست نداشته باشد. در این صورت بودن، رفتن و خدمت آسان می شود.

عالی ترین مرحله ورع:

مرحله عالی ورع این است که حتّی انسان، اراده ای غیر از اراده خدا نداشته باشد. شخص چیزی را می خواهد که او می خواهد. خداوند خواسته است که فلان ساعت از دنیا بروم؛ غمگین نمی شوم. خواسته در این اداره نباشم، خوب نباشم. برای خدا تعیین نقش نمی کند و بلکه اجازه می دهد او برایش بنویسد و این عالی ترین و بهترین نوع بندگی می باشد، که آدم اطاعت امر خداوند کند و وظیفه خود را انجام دهد و بداند که خدا هم خدایی خود را می کند. وظیفه اگر این بود که برود کربلا و کشته شود، می رود و غمگین نمی شود، مگر ندیدی که امام حسین (علیه السلام) در لحظات آخر و هنگام شهادت فرمودند: “الهی رضاً برضائک“؛ ای خدا! من تنها به خوشنودی تو خوشنودم.۵

زهد:

از امیرالمؤمنین (علیه السلام) پرسیدند معنای زهد چیست؟ حضرت فرمودند معنای زهد بین این آیه شریفه است که: “لِکَیْلَا تَأْسَوْا عَلَى مَا فَاتَکُمْ وَلَا تَفْرَحُوا بِمَا آتَاکُمْ“؛ اگر چیزی به شما داده شد خوشحال نشوید و اگر چیزی را از شما گرفتند غصه نخورید.۶

برای همین باید به دنبال تشخیص وظیفه و تکلیف بود تا بیابم چیزی باشد که دقیقاً او چه می خواهد و به آن عمل کنم. پس از آن دیگر نباید دلهره، ترس و غصه ای به دل راه داد که چه می شود؛ هر چه بشود همان خوب و خوش است.

انجام به موقع کار:

راوی نقل کرده که دیدم حضرت امام صادق (علیه اسلام) پیوسته وارد منزل شده و خارج می گردند، و این عمل تکرار می شود. خدمت حضرت رسیدم و عرض کردم یابن رسول الله مشکلی به وجود آمده است؟ حضرت فرمودند: فرزند خردسالم که حدود دوسال دارد کسالت دارد و البته طبیب آورده ایم و در حال مداوا است. روای می گوید من نیز به کودک دعا کرده و گذشتم و بعد از ساعتی که بازگشتم، دیدم حضرت با آرامش آمده و روی سکوی درب خانه نشسته اند. با خود گفتم به حتم مریضشان شفا یافته و خوب شده است که این چنین حضرت راحت نشسته اند. خدمت رسیدم و بعد از عرض سلام، پرسیدم که کودکتان چه شد؟ و حالش چگونه است؟ حضرت فرمودند: جایی رفت که باید می رفت. یعنی از دنیا رفت. بسیاری از ما ها کاری را که باید به موقع انجام دهیم نمی دهیم امّا بعد خوب فاتحه می گیریم. بنده ندیدم کسی تا بحال در فاتحه مرحومی بگوید که بله این مرحوم آدم بدی بود؛ بلکه مثلاً می گوید خداوند خوب ها را می برد و…؛ در حالی که تا دیروز چیز دیگری می گفت و حتی برای رفتنش دعا می کرد.

باید به موقع کارها را انجام داد. الان که می توانیم خدمتی بکنیم و دل بنده خدایی را شاد کنیم باید عمل کرد و حرکت کرد؛ که حضرت مولی علی (علیه السلام) فرمود: «إنتَهِزُوا فُرصَ الخَیرفَإنّه تمُرُّ مَرَّ السَّحاب؛ فرصت های خیر را غنیمت بشمارید که مثل ابر می گذرد.»۷ فرصت ها را قبل از این که از دستمان بگیرند غنیمت بشماریم، و درست و به موقع انجام وظیفه کنیم.

لحظه لحظه بندگی او کنیم که «إنّ الأمورَ مَرهُونَةٌ بِأوقاتِها؛ کارها در گرو وقت خود هستند»۸ به وقت باید عمل کرد که اگر کمی هم دیر برسیم دیگر فایده ای ندارد. کسانی بودند که برای یاری حضرت امام حسین (علیه السلام) حرکت کردند، امّا بعد از واقعه و بعد از غروب رسیدند؛ این آمدن چه فایده ای داشت؟ خوب کسی که دیر به حرکت می آید با نیامدن چندتن فرقی ندارد. عزیزم! همیشه به وقت باش! و درک زمان و مکان کن!

بهای عمر انسانی:

بهترین سرمایه ما همان عمر گرامی ما است که با هیچ چیز آن را نباید مبادله و عوض کرد. تنها بهاء عمر ما باید خداوند متعال باشد. امام صادق (علیه السلام) به عنوان بصری که مردی نود و چند ساله بود فرمود: “إنّی امْرُؤٌ ضَنِینٌ عَلی نَفسِی“؛۹ من نسبت به نفس خویش بخیلم و حاضر نیستم در هر معامله ای وارد شوم و آن را به حراج بگذارم. این ارزشمند ترین امانت الیه در دست تو است ای بنده خدا! توجّه کن که عمر هر روز می گذرد تا که به سر آید. به واقع شهوت، شهرت، پول، مال و منال؛ متاع ارزشمندی در برابر لحظه ای از عمر ما نیست. اگر این ها هم داشته باشی باید به تجارت خاصّ آن را وارد کنی که فرمود: « یَا أَیُّهَا الَّذِینَ آَمَنُوا هَلْ أَدُلُّکُمْ عَلَى تِجَارَةٍ تُنجِیکُم مِّنْ عَذَابٍ أَلِیمٍ، تُؤْمِنُونَ بِاللَّهِ وَرَسُولِهِ وَتُجَاهِدُونَ فِی سَبِیلِ اللَّهِ بِأَمْوَالِکُمْ وَأَنفُسِکُمْ؛ ای مردم آیا می خواهید شما را با تجارتی آشنا سازم که از عذاب دردناک نجاتتان دهد؟ ایمان به خدا و رسول او آورید و در راه او از مال و جان بگذرید. اهل جهاد و مجاهده باشید تا برنده این معامله گردید.۱۰

انجام وظیفه:

حافظ تو بندگی کن او بنده پرور آید

تو وظیفه بندگی را درست انجام ده، که او خود بقیه مسائل را درست می کند. این نعمت هایی که خداوند متعال به ما داده است، خیلی زیادتر از لیاقت ما است، که نمی توانیم واقعاً ادای حق آن نعمت ها کنیم. زیاده خواه نباشیم و از آن چه داریم و به ما داده خوب بهره وری کنیم تا نعمت ها خود افزون گردد. نعمت جوانی، اسلام، دین، نظام انقلابی، رهبری شایسته و… همه نعمت های عالی هستند که گاه نسبت به آن ها ناشکر می شویم.

مبادا که از ما دریغ کند. این سنّت الهی است که اگر نعمتی را ارج ننهادی تو را ارج نمی نهد. پس به هوش باشیم.

به این هم توجه داشته باشید که گناه صغیره و کوچک اگر علنی و یا تکرار شود بدل به گناه کبیره می شود. بی حیائی، بی حجابی، بدحجابی، رشوه خواری، آبروریزی و … وقتی که علنی شود به دست خود به گناه کبیره تبدیل کرده ایم. کبائر انسان را دوزخی و جهنّمی می کند.

ای برادر و ای خواهر!

واستان از دست دیوانه سلاح       تا که باز آید به تو عقل و فلاح
بی ادب را علم و فنّ آموختن         دادن تیغ است دست راهزن

ای عزیز!

دزد ایمان و دین را مسلّح نکن! به ادب خویش کوشا باش و هر گناه را به زودی به توبه آراسته اش کن!

باید توجه داشته باشیم که گناه نکنیم، گناه نکنیم که بهترین است. باید بدانیم که ورود به معصیت، شکستن غُرق گاه های خداوند متعال است. احکام خداوند متعال، ناموس خدایند، اگر به ناموس کسی تجاوز کردید توقع رحم از او نداشته باشید که باید خود را نگهداریم و این ماه که بهترین ماه ها و ماه خداوند است، بهترین وقت برای خودسازی و توجه به بندگی است که حضرت فرمود:  بهترین عمل است: «الورع عن محارم الله»؛ ورع و خود نگهداری از محرمات خداوند.

ان شاء الله که همه موفّق به رضای او باشیم و بس.

———————-

پی نوشت ها:

۱٫ وسائل الشیعة، ج۱۰، ص۳۱۳، باب ۱۸، ح۱۳۴۹۴
۲٫ بحارالانوار ج۲۲، ص ۴۰۲
۳٫ سوره مبارکه رعد، آیه ۲۸
۴٫ سوره مبارکه قصص، آیه ۸۸
۵٫ حماسه سازان کربلا ص : ۱۲۲
۶٫ سوره مبارکه حدید، آیه ۲۳
۷٫ غررالحکم، ۲۵۰۱
۸٫ بحارالانوار، ج ۷۴، ص۱۶۵
۹٫ میزان الحکمة، ج ۸، ص ۶۴، ح ۱۴۰۳۰
۱۰٫ سوره مبارکه صف، آیه ۱۰ و ۱۱

—

منبع : پایگاه اطلاع رسانی حجت الاسلام والمسلمین مرتضی آقا تهرانی

عناوین مرتبط :

1. برکات و فضائل ماه مبارک رمضان در کلام ائمه معصومین علیهم السلام
2. تور آنتالیا ویژه ماه مبارک رمضان!
3. برترى ماه رمضان و ثواب روزه آن
4. رمضان، دار ضیافت‌الله و میزبان کریم

سازنده سایر پست های مرتبط Yet Another Related Posts.